|
Z treści art. 7 ust. 1 Dyrektywy 69/335 EWG nie można wywodzić, że państwa członkowskie niezależnie od daty przystąpienia do WE obowiązane były obligatoryjnie do zwolnienia z podatku kapitałowego czynności restrukturyzacyjnych wskazanych w art. 7 ust. 1b dyrektywy 69/335 EWG. Wyrok NSA z 21.4.2010 r., II FSK 2148/08 |
Na podstawie zawartej w 2006 r. umowy spółka nabyła udziały, które pokryła w całości aportem swojego przedsiębiorstwa. Notariusz jako płatnik pobrał od zawartej umowy podatek od czynności cywilnoprawnych wg stawki 0,5%. Podatek został zapłacony w całości. Następnie spółka zwróciła się z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w PCC, podnosząc, że podwyższenie kapitału zakładowego w związku z wniesieniem aportu w postaci przedsiębiorstwa w zamian za udziały nie podlega opodatkowaniu PCC na podstawie przepisów unijnych. Spółka wywiodła takie stanowisko z analizy przepisów Traktatu Akcesyjnego zawartego przez Polskę z państwami członkowskimi UE, a zwłaszcza z art. 2 aktu dotyczącego warunków przystąpienia oraz dostosowań traktatów stanowiących podstawę UE oraz art. 7 ust. 1 dyrektywy nr 69/335/EWG dotyczącej podatków pośrednich od gromadzenia kapitału. Zgodnie z art. 7 tej dyrektywy państwa członkowskie WE miały obowiązek zwolnić z podatku kapitałowego operacje, które 1.7.1984 r. objęte były stawką podatku nie wyższą niż 0,5%.
Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty.
Sprawa trafiła do WSA, który uznał skargę za niezasadną i oddalił ją, podzielając stanowisko wyrażone przez organy podatkowe.
Strona skarżąca nie zgadzając się z prezentowanym przez sąd stanowiskiem, złożyła skargę kasacyjną do NSA, który uznał, że krajowy ustawodawca nie dopuścił się błędu polegającego na braku czy niewłaściwej implementacji dyrektywy 69/335/EWG. Przytaczając stanowisko wyrażone już przez NSA w innym orzeczeniu, sąd zauważył, że przewidziane w art. 7 dyrektywy zwolnienie nie ma zastosowania w stosunku do polskich podatników, ponieważ zgodnie z obowiązującą w naszym kraju 1.7.1984 r. regulacją czynności poddawane reżimowi ustawy o opłacie skarbowej opodatkowane były stawką wyższą niż 0,5%. Naczelny Sąd Administracyjny przypomniał także, że w 1984 r. dyrektywa 69/335/EWG nie obowiązywała w naszym kraju, a polski ustawodawca miał wtedy zupełną swobodę w kształtowaniu krajowego rynku kapitałowego. Dopiero przystąpienie do Wspólnot Europejskich w 2004 r. spowodowało, że w Polsce zaczął obowiązywać wspólnotowy dorobek prawny na zasadach określonych w Traktacie o przystąpieniu i związanych z nim aktach.
Opracowanie: Radosław Pawlak, konsultant
KomentarzWyrok NSA zachwiał niestety umacniającą się w ostatnim czasie korzystną dla podatników linię orzecznictwa WSA. Toczący się spór dotyczy de facto sposobu interpretacji przepisu art. 7 ust. 1 Dyrektywy 69/335/EWG wobec podniesienia kapitału zakładowego przedsiębiorstwa aportem dokonanym w okresie od 1.5.2004 r. do 31.12.2008 r. Zgodnie z brzmieniem dyrektywy państwa członkowskie WE miały obowiązek zwolnić z podatku kapitałowego operacje, które 1.7.1984 r. objęte były stawką podatku nie wyższą niż 0,5%. Dotychczasowe stanowisko NSA, potwierdzone niniejszym wyrokiem, opiera się na założeniu, że przed dniem akcesji do WE wskazana dyrektywa w Polsce nie obowiązywała, więc ustawodawca miał swobodę w ustaleniu stawek podatku od zmian umowy spółek. Tym samym, jako że 1.7.1984 r. przedmiotowy podatek przekraczał 0,5%, zwolnienie określone w art. 7 ust. 1 dyrektywy nie ma w Polsce zastosowania (w stanie prawnym 1.5.2005 r. − 31.12.2008 r.). Natomiast zgodnie ze stanowiskiem sądów reprezentujących odmienną linię orzecznictwa zwolnienie z podatku kapitałowego (a więc również PCC) obowiązuje od momentu akcesji także te państwa, które stały się członkami Unii Europejskiej po 1.7.1984 r., niezależnie od regulacji krajowych obowiązujących w tej dacie. Warto podkreślić, że podobne wnioski wynikają pośrednio z wyroku ETS z 9.7.2009 r. w sprawie Komisja vs Hiszpania (C-397/07), którego NSA w swych orzeczeniach wydaje się nie uwzględniać. W świetle powyższego należy mieć nadzieję, że przedmiotowy wyrok NSA nie spowoduje fali odwrotu od kształtującej się ostatnio korzystnej dla podatnika linii orzecznictwa sądów administracyjnych. Jak widać, kwestia opodatkowania pewnych zmian umów spółek dokonanych w okresie od 1.5.2004 r. do 31.12.2008 r. nadal budzi wiele emocji. Marta Szczepkowska, konsultantka |
Wybór orzeczeń i komentarze przygotowali eksperci z Działu prawno-podatkowego i Zespołu zarządzania wiedzą PricewaterhouseCoopers